DWARS

Artikel NRC dinsdag 20 juni

Esther en Niels reageren namens DWARS in het NRC van afgelopen dinsdag op de plannen van minister Dekker voor een kraakverbod.

Het onderwerp kraken is weer actueel geworden nu een meerderheid van de Tweede Kamer het kabinet heeft opgeroepen het kraken strafbaar te stellen. Wij zouden het vreselijk vinden als kraken in de illegaliteit gedrukt zou worden omdat kraken een belangrijke sociale en maatschappelijke functie vervult.

Het is opvallend hoeveel misverstanden en vooroordelen er over kraken en krakers bestaan. Dit komt nu, bij de discussie over een kraakverbod, op pijnlijke wijze naar voren. Krakers worden in die discussie vaak weggezet als langharig tuig dat te lui is om te werken. Dit terwijl krakers in werkelijkheid vaak erg sociaal bewogen zijn en zich op hun manier inzetten voor een ‘betere maatschappij’. Zo vervullen sommige kraakpanden de functie van culturele broedplaatsen en spelen andere kraakpanden een belangrijke rol bij de opvang van uitgeprocedeerde asielzoekers, die anders op straat zouden moeten leven. Kraken wordt ook vaak geassocieerd met de verloedering en verkrotting van panden. Het tegendeel is echter waar. Een pand verloedert en verkrot als het gedurende lange tijd leegstaat. Kraken is juist een zeer effectief middel om dit tegen te gaan. Krakers beginnen vaak direct nadat ze een pand betrekken, met klussen en het plegen van onderhoud aan het pand.

Minister van Volkshuisvesting, Sybilla Dekker, noemde kraken in een ingezonden brief in de Volkskrant, een leuke oprisping van jaren ’70 nostalgie. Verder beweerde zei dat kraken geen effectief middel is om leegstand tegen te gaan. Ze beweert dat kraken onnodig is en onderbouwt dit door te wijzen op het succes van anti-kraakwachten. Ze vergeet daarbij echter te vermelden dat anti-krakers alleen kunnen bestaan als er ook krakers bestaan. Telkens weer blijkt dat pandeigenaren helemaal geen zin hebben in tijdelijke huurders en dat zij alleen maar tijdelijke huurcontracten aangaan om te voorkomen dat hun pand gekraakt wordt. In gemeentes waar geen kraakbeweging actief is, gaan pandeigenaren vaak ook geen anti-kraakcontracten aan. Als kraken verboden wordt zal de tijdelijke verhuur van woonruimte door particuliere eigenaren dus ook sterk teruglopen. Het is dan ook niet voor niets dat de wethouders van de 4 grote steden, wethouders van 27 kleinere steden en minister Pechtold een kraakverbod verwerpen.

Mevrouw Dekker zou zich eens moeten richten op de echte problemen die er op haar departement spelen. Ze zou eens op zoek moeten gaan naar een oplossing voor het gebrek aan sociale huurwoningen in Nederland. Ook zou het goed zijn om eens te kijken hoe met duurzaam bouwen en duurzaam wonen een bijdrage geleverd kan worden aan het tegengaan van het broeikaseffect. Ze zou in plaats van met particuliere pandeigenaren eens kunnen gaan praten met al die mensen, die dankzij haar beleid de huur van hun woning niet meer kunnen betalen. Het lijkt ons ook een goed idee om eens werk te maken van al die leegstaande kantoorruimte in Nederland. Er staat op dit moment 6 miljoen vierkante meter kantoorruimte leeg en uit onderzoek blijkt dat een derde daarvan nooit meer verkocht zal worden. Het zou daarom een uitstekend idee zijn om 2 miljoen vierkante meter kantoorruimte om te bouwen tot sociale huurwoningen. Op die manier kunnen ongeveer 40.000 nieuwe woningen gerealiseerd worden. GroenLinks heeft dit voorgesteld, maar helaas onderneemt minister Dekker geen enkele actie op dit punt.

De woonmarkt is in de afgelopen jaren volledig geprivatiseerd. De invloed van politiek en burgers op de woningmarkt is enorm afgenomen. Dit is natuurlijk vreselijk want woonruimte is een primaire levensbehoefte en het is belangrijk dat de maatschappij invloed heeft op de beschikbaarheid ervan. Kraken is een van de laatste middelen, waarmee burgers directe invloed kunnen uitoefenen op de woningmarkt. Het mag daarom zeker niet van de maatschappij worden afgepakt.

Wij vinden dat iedereen recht heeft op fatsoenlijke woonruimte. Dat kan alleen als de leegstand in Nederland sterk wordt teruggedrongen. Natuurlijk kunnen we daarbij niet zomaar voorbijgaan aan het eigendomsrecht. Pandeigenaren hebben in Nederland voldoende mogelijkheden om kraken te voorkomen. Ze hebben een jaar de tijd om die mogelijkheden aan te wenden, want pas als een pand 12 maanden of langer leegstaat mag het gekraakt worden. Het is ronduit egoïstisch en asociaal om woonruimte langer dan een jaar te verkwanselen. Wij kunnen dan ook geen medelijden hebben met een pandeigenaar, wiens pand gekraakt wordt, nadat het een jaar leeggestaan heeft.

Om leegstand tegen te gaan en omwille van de maatschappelijke functie van krakers en kraakpanden vinden wij het verbieden van kraken volstrekt onwenselijk.

Esther de Wit is bestuurslid sociale huisvesting van DWARS, de groenlinkse jongerenorganisatie Niels van den Berge is ex-bestuurslid sociale huisvesting van DWARS, de groenlinkse jongerenorganisatie en is tevens kraker.