DWARS

Op 5 juni jongstleden vond er een bijeenkomst plaats over Rusland, georganiseerd door de werkgroep Internationaal, op het DWARS-pand te Utrecht. René Does, Ruslanddeskundige en als medewerker verbonden aan het Oost-Europa Instituut op de Universiteit van Amsterdam, probeerde een globaal beeld te schetsen van het huidige politieke en maatschappelijke debat in Rusland. Ondanks de matige opkomst werd het een interessante en leerzame avond.

Om tot een goed beeld te komen van het huidige Rusland werd er eerst ingegaan op de voorgeschiedenis van de Russische Federatie, van de val van de Sovjet-Unie tot de installatie van Dmitri Medvedev (spreek uit: Med-vjé-dev) tot president op 2 maart 2008, verkozen met 70% van de uitgebrachte stemmen. Medvedev wordt, als vice-president onder Vladimir Poetin, breed gesteund door Poetin en hun partij, Verenigd Rusland. De verkiezingen in Rusland verlopen zowel tijdens de presidentsverkiezingen in maart 2008 als tijdens de parlementsverkiezingen in december 2007 echter niet geheel volgens democratische normen. Desondanks voorspelt René Does dat ook zonder deze onregelmatigheden (zoals overmatige aandacht aan Verenigd Rusland en haar kandidaten in de staatsmedia, tegen maar marginale aandacht aan andere partijen) Medvedev de verkiezingen had gewonnen.

René Does wijdt de populariteit van Verenigd Rusland, Vladimir Poetin en zijn opvolger Dmitri Medvedev onder de Russische kiezers aan een andere visie op prioriteitstelling binnen de Russische maatschappij. Daar waar in het Westen veel aandacht wordt besteed aan de civiele vrijheden die in Rusland ernstig onder druk zijn komen te staan (René Does spreekt van een duidelijke achteruitgang sinds Boris Jeltsin), lijkt de Russische bevolking meer te kijken naar sociaal-economische omstandigheden, aldus Does. Omdat deze de afgelopen jaren door onder meer de hoge inkomsten uit de olie- en gasindustrie voor veel Russen (sterk) zijn verbeterd, en dit wordt gewijd aan het beleid van Poetin, wordt er vaak minder kritisch gekeken naar de inbreuk op de civiele vrijheden die de afgelopen jaren sterk is gestegen. Volgens Does is het vaak maar een kleine groep van Russische intellectuelen met relatief weinig bereik die openlijk kritiek leveren over de gang van zaken binnen hun land.

Omdat de bijeenkomst werd georganiseerd binnen het kader van de DWARS-campagne "Russische Lente", waarbij DWARS aandacht wil vragen voor de huidige slechte staat van de mensenrechten en democratisch gehalte in de Russische Federatie, werd ook de vraag gesteld hoe DWARS zich dan dient te verhouden hiertoe - immers: als er geen draagvlak lijkt te zijn onder de Russische bevolking om de inperking aan civiele rechten binnen Rusland aan te kaarten, is het dan niet "arrogant" vanuit "het Westen" om dit wel te doen (een vaak gehoord verwijt van bijvoorbeeld Vladimir Poetin)? In de discussie die hierop volgde kon het volgende gedestilleerd worden: hoewel dit argument zeker een bepaalde basis heeft, neemt dit niet weg dat wij als DWARS een aankaartfunctie kunnen vervullen als PJO bij de landelijke politiek en in het maatschappelijk debat als het gaat om de schending van civiele rechten in Rusland. René Does erkende dan ook dat het gegeven dat de inbreuk op civiele rechten kennelijk niet zo erg leeft onder de Russische bevolking geen reden mag zijn om dit onderwerp van de politieke agenda te halen. En dat DWARS hier met haar campagne een goede, duidelijke rol in kon vervullen.

Zie voor meer informatie over de DWARS-campagne "Russische Lente": www.russischelente.nl.